سناریو خانه هوشمند، اجرای همزمان مجموعه ای از دستورات روی تجهیزات مختلف ساختمان است که با یک فرمان مشخص، مانند لمس کلید، فرمان صوتی یا زمان بندی مشخص، فعال می شود. این سیستم با حذف کنترل انفرادی وسایل، تمام فرآیندهای مرتبط با نورپردازی، سیستم های تهویه مطبوع، پرده های برقی و تجهیزات امنیتی را در قالب یک رویداد یکپارچه شبکه اجرا می کند.
معماری و نحوه عملکرد سناریوها
منطق اجرای رویدادها در شبکه های اتوماسیون بر اساس ارتباط بین پردازنده مرکزی (Controller) و تجهیزات اجرا کننده دستورها (Actuators) شکل می گیرد. کاربر از طریق یک رابط کاربری، مانند اپلیکیشن موبایل، تاچ پنل دیواری یا نرم افزار تحت وب، مشخص می کند که در چه شرایطی یک رویداد اجرا شود. این شرایط توسط پردازنده ذخیره می شوند و به محض دریافت فرمان فعال سازی، دستورهای لازم را از طریق پروتکل های ارتباطی به تجهیزات مختلف ارسال می کند.
در یک سناریوی استاندارد، تجهیزات مختلفی برای اجرای دستورها به کار گرفته می شوند. رله های سوئیچ برای قطع و وصل کردن برق تجهیزات، مانند خاموش کردن پمپ آب، استفاده می شوند. دیمرها برای کم و زیاد کردن شدت نور، مثلاً در هالوژن ها، به کار می روند و ماژول های IR نیز با ارسال سیگنال مادون قرمز، تجهیزاتی مانند تلویزیون و سیستم صوتی را کنترل می کنند. سرعت اجرای این دستورها به نوع بستر ارتباطی و قدرت پردازشی هاب مرکزی بستگی دارد.
انواع مدل های اجرای سناریوها
پیش از برنامه ریزی برای اجرای سناریوها، لازم است با روش های مختلف فعال سازی آن ها آشنا باشیم. سیستم های مدیریت ساختمان (BMS) سناریوها را بر اساس نحوه فعال شدن و شرایط محیطی، به دو دسته اصلی تقسیم می کنند:
- سناریوهای دستی: در این مدل، ساکنین باید خودشان سناریو را فعال کنند. فشردن یک دکمه روی کلید هوشمند، لمس یک آیکون در اپلیکیشن موبایل یا گفتن یک فرمان صوتی به دستیارهایی مانند Google Assistant، نمونه هایی از این نوع سناریو هستند. در این حالت، زمان اجرای دستورات را کاربر تعیین می کند.
- سناریوهای خودکار: در این روش، سیستم با توجه به اطلاعاتی که از محیط دریافت می کند، سناریو را به صورت خودکار اجرا می کند. برای مثال، کم یا زیاد شدن نور محیط، افزایش میزان دی اکسید کربن، تشخیص حرکت، نزدیک شدن فرد به یک محدوده مشخص یا رسیدن زمان تعیین شده می تواند باعث اجرای دستورات، بدون نیاز به دخالت کاربر شود.
چند نمونه سناریو خانه هوشمند
تنظیم سناریوها به روتین روزمره ساکنین، ساختار فضای ساختمان و نوع ماژول های نصب شده بستگی دارد. این الگوها معمولاً برای کاهش مصرف انرژی، افزایش امنیت و ایجاد شرایط مناسب از نظر دما و نور تنظیم می شوند. در ادامه، کاربردی ترین الگوهای برنامه ریزی در فضاهای مسکونی بررسی می شوند.
سناریوی خروج از منزل
این سناریو با هدف قطع مصرف های غیرضروری و فعال کردن سیستم های حفاظتی اجرا می شود. با فشردن کلید خروج در کنار درب اصلی، سیستم پس از یک تأخیر مشخص، مثلاً ۳۰ ثانیه برای خروج ساکنین، سیستم های روشنایی را خاموش می کند. شیرهای برقی نیز برای جلوگیری از نشتی، جریان اصلی گاز و آب را قطع می کنند ()و رله های متصل به پریزهای پرخطر، برق آن ها را قطع می کنند. سیستم تهویه مطبوع روی حالت استندبای قرار می گیرد و در نهایت، سنسورهای در و پنجره و سنسورهای حرکتی فعال می شوند.
سناریوی تماشای فیلم
هدف از این سناریو، ایجاد شرایط مناسب از نظر نور و صدا برای تماشای فیلم است. با فعال شدن این الگو، پرده های برقی بسته می شوند تا نور طبیعی وارد محیط نشود. شدت نور سیستم های روشنایی نیز کاهش پیدا می کند. همزمان، سیستم کنترل مادون قرمز، گیرنده صوتی و تصویری و پروژکتور را روشن می کند و صفحه نمایش برقی نیز پایین می آید (یا تلویزیون روشن می شود).
سناریوی خواب و استراحت
این برنامه معمولاً برای ساعات پایانی شب و به صورت زمان بندی شده یا با فرمان صوتی اجرا می شود. چراغ های فضاهای عمومی خاموش می شوند و نور مسیرهای رفت وآمد روی شدت بسیار کم تنظیم می شود تا در صورت رفت و آمد شبانه، نور چشم افراد را آزار ندهد. ترموستات های هوشمند دمای اتاق خواب ها را معمولاً بین ۲۱ تا ۲۳ درجه سانتی گراد تنظیم می کنند و قفل های هوشمند درب های ورودی نیز به صورت خودکار قفل می شوند.
سناریوی شبیه ساز حضور
این یک سناریوی امنیتی برای زمان سفرهای طولانی مدت است. سیستم هوشمند با بررسی الگوی استفاده از ساختمان در هفته های گذشته، روشن و خاموش شدن چراغ ها، حرکت پرده ها و پخش صدای پس زمینه از سیستم صوتی را در ساعات عصر و شب به صورت تصادفی تکرار می کند تا خالی بودن ساختمان برای سارقین مشخص نباشد.
زیرساخت های مورد نیاز برای تعریف منطق سناریوها
برای تعریف و اجرای این دستورات، وجود تجهیزات خانه هوشمند و زیرساخت مناسب ضروری است؛ این زیرساخت می تواند شامل کنترلر یا هاب مرکزی، سنسورها، کلیدها و رله های هوشمند و تجهیزات قابل کنترل باشد. سنسورها اطلاعاتی مانند حرکت، دما یا میزان نور را دریافت می کنند و سیستم بر اساس این اطلاعات، دستورهای لازم را برای تجهیزات مختلف ارسال می کند. در نتیجه، انتخاب درست تجهیزات و نحوه ارتباط آن ها با یکدیگر، نقش مهمی در اجرای درست سناریوها دارد.
تفاوت پیاده سازی سناریو در پروتکل های مختلف
زیرساخت ساختمان و نوع تجهیزات مورد استفاده، نحوه اجرای سناریوها را مشخص می کند. نوع سیم کشی و روش ارتباط بین تجهیزات نیز بر عملکرد درست و هماهنگ سیستم تأثیر دارد. در جدول زیر، تفاوت اجرای سناریوها در دو روش رایج هوشمندسازی با یکدیگر مقایسه شده است:
| ویژگی | سیستم های سیمی | سیستم های بی سیم |
| محل اجرای سناریو | معمولاً داخل خود سیستم و تجهیزات ساختمان | در برخی سیستم ها وابسته به سرور یا اینترنت |
| نیاز به اینترنت | برای اجرای سناریوهای داخلی معمولاً نیازی به اینترنت نیست | در برخی سیستم های بی سیم، قطع اینترنت می تواند روی اجرای سناریوها تأثیر بگذارد |
| سرعت اجرای دستورها | معمولاً بسیار سریع و بدون تأخیر محسوس | به کیفیت ارتباط و وضعیت شبکه بستگی دارد |
طراحی درست سناریوهای خانه هوشمند، نحوه کار هماهنگ تجهیزات مختلف ساختمان را بر اساس شرایط مشخص تعیین می کند. ترکیب سنسورها و تجهیزات کنترلی می تواند به کاهش مصرف انرژی، افزایش امنیت و ایجاد آسایش بیشتر کمک کند.
برای انتخاب تجهیزات و بستر ارتباطی مناسب و طراحی سناریو متناسب با ساختمان خود، می توانید با واحد فروش ما در کوییکس هوم تماس بگیرید. مشاوره رایگان کارشناسان ما به شما کمک می کند تا با توجه به نیازها و شرایط ساختمان، گزینه مناسب تری انتخاب کنید.
سوالات متداول
آیا برای ساخت سناریو نیاز به دانش برنامه نویسی است؟
در سیستم های بی سیم و اپلیکیشن های رایج، تنظیم سناریوها معمولاً از طریق یک رابط کاربری ساده انجام می شود و کاربر می تواند با انتخاب گزینه های مختلف، نحوه اجرای سناریوها را مشخص کند. در سیستم های حرفه ای مانند KNX، راه اندازی اولیه و تنظیمات اصلی معمولاً به دانش فنی و کمک تکنسین نیاز دارد.
محدودیت تعداد دستگاه ها در یک سناریو چقدر است؟
این موضوع به توان سیستم مرکزی و کیفیت ارتباط بین تجهیزات بستگی دارد. در سیستم های استاندارد، یک دستور می تواند چندین تجهیز را به صورت همزمان کنترل کند.
در صورت قطع برق، سناریوهای ذخیره شده حذف می شوند؟
خیر، تنظیمات و سناریوها در حافظه تجهیزات یا سرورهای ابری ذخیره می شوند. پس از وصل شدن دوباره برق، سیستم تنظیمات قبلی را بازیابی می کند و به حالت عادی برمی گردد.
آیا می توان دو سناریو را به صورت همزمان اجرا کرد؟
بله، سیستم می تواند چند سناریو را به صورت همزمان اجرا کند، به شرطی که دستورهای متناقضی برای یک وسیله صادر نشود.
آیا می توان سناریوها را با دستیارهای صوتی ادغام کرد؟
بله، می توان سیستم خانه هوشمند را به پلتفرم هایی مانند Amazon Alexa، Google Home یا Apple HomeKit متصل کرد. در این حالت، کاربر با تعریف یک فرمان صوتی مشخص، مانند «Movie Time»، می تواند سناریوی مورد نظر را بدون لمس کلیدها اجرا کند.
